Systemisch werk & Opstellingen

Wat is systemisch werk?
Systemisch werk gaat ervan uit dat mensen nooit los staan van het systeem waar ze deel van uitmaken, bijvoorbeeld een gezin, een team of een organisatie. En dat het gedrag van de mensen zeer sterk beïnvloed wordt door de groepen waar zij deel vanuit maken omdat het bij de groep horen een groot onderdeel is van onze overlevingsstrategie als mens.

Gedrag en patronen die op het eerste gezicht persoonlijk lijken, blijken vaak een reactie op iets dat in dat grotere geheel speelt: een ongeziene gebeurtenis, een verstoorde balans, een loyaliteit die niet wordt uitgesproken.

Systemisch werken betekent dat je oordeel loos kijkt naar wat er speelt in het systeem en daarna zoekt of er passende interventies zijn zodat het systeem weer beter gaat functioneren.

Hoe werkt het?
We onderzoeken het gedrag en het systeem door de mensen of onderdelen van een vraagstuk in de ruimte te zetten. Hierdoor wordt zichtbaar hoe iets ervoor staat — welke patronen, geschiedenis, verhoudingen of onbewuste dynamieken meespelen.

Zo'n onderzoek wordt  een opstelling genoemd. Ik maak vaak gebruik van (mini-)opstellingen met vloerankers, representanten of tafelopstellingen met poppetjes. 

Een opstelling maakt abstracte patronen concreet en bespreekbaar, voor een individu als voor een team. In zo'n opstelling kunnen we vaak ook oplossingsrichtingen of interventies testen.

Systemisch werk voor organisaties
Ook teams en organisaties zijn systemen — met een eigen ordening, geschiedenis en onderstroom. Wanneer de samenwerking vastloopt, dezelfde conflicten blijven terugkeren of een verandering steeds weer vastloopt, ligt de oorzaak vaak niet aan de individuen, maar elders in het systeem waarin zij werken.

Met een systemisch onderzoek krijgen we samen zicht op wat er onder de oppervlakte speelt binnen een team of organisatie. En help ik leiders en teams om weer in beweging te komen — met meer begrip voor wat er werkelijk aan de hand is.

Systemisch werk voor jou als individu

Ook in je persoonlijke leven maak je deel uit van systemen: je gezin van herkomst, je relatie, je vriendengroep. Vastlopende patronen in hoe je je verhoudt tot jezelf en anderen hebben vaak hun oorsprong daar. Met een mini-opstelling of een tafelopstelling met poppetjes of voorwerpen breng ik dat systeem in kaart, zodat helder wordt wat er speelt en welke stap dat van je vraagt.